Plany i rysunki · APGoG 2,2288 · 20210115_075 · IV. Rysunki zamienne 1909, świetlik i schody żelazne
Dach świetlika — obliczenia statyczne, 7 stron (2–3 XI 1909)
Najedź kursorem — lupa · kliknij — powiększenie (kółko myszy, dwa palce, strzałki)
Obliczenia statyczne dachu świetlika (Lichthofdach) nowo wznoszonego budynku Schulstrasse 44, karta gruntowa 295 w Sopocie.
I. Założenia obciążeń na 1 m² powierzchni pochyłej dachu: szkło zbrojone (Drahtglas) grubości 10 mm — 30 kg/m²; szprosy, płatwie, wiązary — 20; śnieg — 75; wiatr — 125; razem 250 kg/m².
II. Wyznaczenie sił w prętach. „Do tego jeden arkusz badań grafostatycznych” (osobny arkusz z wykresami Cremony).
A. Szprosy — rozstaw osiowy 0,60 m, rozpiętość między płatwiami 1,40 m. Przyjęto dodatkowo obciążenie skupione 100 kg rozłożone na 4 sąsiednie szprosy. Dobrano kątownik 50·50·6. Pola środkowe boków podłużnych mają szerokość 67,5 cm — profil jak wyżej wystarcza.
B. Płatwie. Płatew dolna U: długość 4,80 m, 8 pól po 0,60 m; nacisk podporowy jednej szprosy 210 kg, reakcja płatwi 945 kg; siły w prętach wyznaczone graficznie przy założeniu dźwigara równoległopasowego (pas górny −2650 kg, pas dolny +2700 kg, krzyżulec ∓1000 kg); wystarcza kątownik 50·50·5. Płatew górna O: długość 2,40 m, 4 pola; reakcja 315 kg. Boki podłużne: płatwie pomyślano jako przecięte nad wiązarami I i II; pole środkowe 2,70 m, 4 pola po 0,675 m, reakcja 595 kg; dobrano ceownik/dwuteownik N 10 (34,1 cm³).
C. Wiązary. 1. Wiązar narożny („Grat” — naroże dachu): pełne obciążenie + wiatr i śnieg; ΣP = 1890 kg; reakcje 1040 i 850 kg; pas górny −5830 kg (dł. 1,85 m), pas dolny +5500 kg (1,75 m), krzyżulce +2810 i −1310 kg. Dobrano 2 × kątownik 60·60·8 (pas górny), 1 × 60·60·6 (pas dolny), 50·50·5 i 2 L 55·55·6 (krzyżulce). 2. Wiązary główne I i II: rozpiętość 7,20 m, rozstaw wiązarów 2,70 m; siła przekazywana przez pręt 5 wiązara narożnego; udział 180 kg od połaci szczytowej (Walm); reakcje A = B = 2848 kg; pas górny +11 500 kg, pas dolny +10 400 kg; dobrano 2 × 60·60·8 (w zestawieniu: 90·90·10), 1 × 65·65·9 itd.
Zestawienie 13 pozycji prętów (płatew U, wiązar narożny, wiązary główne I i II) z profilami i przekrojami.
Podpisy: „Sopot, 2 listopada 1909 — Schmidtke”; „Elbląg, 2 listopada 1909 — R. Karstädt”; „Gdańsk-Wrzeszcz, 3 listopada 1909 — inż. H. Thieme”. Czerwona adnotacja: ”Sprawdzono. Sopot, 26 listopada 1909, [podpis] Puchmüller, miejski budowniczy”.
Dokument siedmiostronicowy (poszyt składek), paginacja archiwalna ołówkiem w prawym
górnym rogu: 54 (_075), 55 (_076), 56 (_077), 57 (_078), 58 (_079),
59 (_080), 60 (_081). Na kartach 54, 56, 58, 60 duże liczby niebieską kredką:
15(?), 16, 17, 18 [odczyty niepewne]. Karty 55, 57, 59 sfotografowano jako
rozkładówkę — lewa połowa arkusza pusta, tekst na prawej połowie.
Pismo: kurrenta, atrament czarny; podkreślenia i poprawki czerwoną oraz szarą kredką;
na karcie 54 u dołu ołówkowe szkice schematów statycznych (belka z obciążeniami).
Karta 54 (_075) — strona tytułowa
Czerwonym atramentem, podkreślone, lewy górny róg:
Aktenexemplar
[weryfikacja: odczyt rozstrzygnięty — ta sama czerwona, podkreślona adnotacja
„Aktenexemplar” (egzemplarz aktowy), którą QA etapu 4a potwierdziło na karcie _043;
końcówka „…plar” była wcześniej mylona z „…glar”]
Tytuł:
Statische Berechnung
für
das Lichthofdach des Neubaues
Schulstrasse 44, Grundbl. 295 in
Zoppot
I. Belastungsannahmen
für m² geneigter Dachfläche
Drahtglas 10 m/m stark 30 kg/m²
Sprossen, Pfetten, Binder 20 "
Schnee 75 "
Wind 125 "
250 kg/m²
[na marginesie:] Belastungsannahmen bei Berechnung der Sprossen für m² Dachgrundfläche
II. Ermittlung der Stabkräfte.
Hierzu ein Blatt graphostatischer Untersuchungen.
A. Sprossen.
Abstand (Mitte bis Mitte) 0,60 m
Auflagerbreite von Fette bis Fette 1,40 m
Lewa kolumna:
Eine Einzellast von 100 kg wird außer der vollen Belastung auf 4 nebeneinander
liegenden Sprossen gleichmäßig verteilt angenommen werden.
Wind = 70 kg/m² geneigter Dachfläche
Schnee = 64 " " "
A = B = (0,60·1,40·184)/2 + 25/2 = 90 kg
Mmax = 90·70 - 0,60·0,70·184·35
M = 3574 kg[cm]
Werf = 3,57 cm³
⌐ 50·50·6 hat 3,36 cm³
σ = 3574/3,36 = 1068 kg/cm²
Karta 55 (_076)
Die Mittelfelder der Längsseiten erhalten eine Breite von 67,5 cm, dann ist:
A = B = (0,63·1,40·250)/2 + 100/2 = 169 kg
Mmax = 170·70 - 0,68·0,70·250·35 = 7735 [odczyt niepewny]
Werf = 7,7 cm³ = ⌐ 70/70/8
Es genügt das oben gewählte Profil.
B. Fetten.
1.) [nieodczytane]
Untere Fette U
Länge 4,80. 8 Felder zu 0,60 m
Auflagerdruck jeder Sprosse: 0,60·1,40·250 = 210 kg
Auflagerdruck der Fette: A = B = (9·210)/2 = 945 kg
Die gefährlichsten Stabkräfte wurden unter Annahme eines Parallelträgers graphisch
ermittelt:
Obergurt = -2650 kg Länge = 0,60 m
Untergurt = +2700 kg " = 0,60 "
Diagonale = ∓1000 " " = 0,45 "
Für den Obergurt erforderlich F = 2,65 cm²
J = 2,5·2,65·0,6² = 2,4 cm⁴
Es genügt für diesen und alle anderen Stäbe ein Winkel 50·50·5
mit F = 4,80 und Jmin = 4,59
Karta 56 (_077)
Obere Fette O
Länge 2,40 m. 4 Felder [zu 0,60 m]
A = B = (3·210)/2 = 315 kg
(Für die Dimensionierung dienen nachstehende Mittelfelder der Längsseiten)
2. Längsseiten.
Die Fetten werden über Binder I und II ausgeschnitten gedacht und dementsprechend
berechnet.
Fette O.
Seitenteil: Spannweite 2,40 m = 4 Felder zu 0,60 m
A = B = (3·210)/2 = 315 kg
Mitte: Spannweite 2,70 m, 4 Felder zu 0,675 m
Auflagerdruck jeder Sprosse 238 kg
" der Fette A = B = (5·238)/2 = 595 kg
M = 357·135 - 238·68 = 34011
Werf = 34
Es genügt ein ⌐ N 10 mit 34,1 cm³
Karta 57 (_078)
Da die Sprossen auf beiden Seiten des Daches mit der Fußfette, sowie mit Fette O und U
vernietet werden, ist eine Aufnahme des parallel zur Dachfläche wirkenden
Biegungsmoments hinreichend gewährleistet.
Die Belastung von Fette U und der Fußfette ist genau wie die der untersuchten.
C. Binder
1. Diagonalbinder (Grat)
Volle Belastung, Wind + Schnee ergibt die gefährlichste Beanspruchung.
P1 = 945 + 315 = 1260 kg P2 = 525 + 105 = 630 kg
ΣP = 1890 kg
A = (1260·3,44 + 630·1,72)/5,15 = 1040 [odczyt niepewny]
B = ΣP - A = 850 kg
Karta 58 (_079)
Durch graphische Untersuchung ergaben sich als gefährliche Stabkräfte:
Obergurt = -5830 kg Länge 1,85
Untergurt = +5500 " " 1,75
Diagonale 4: +2810 "
Diagonale 3: -1310 " " 0,65
Dimensionierung Obergurt:
Ferf = 5,8 cm²
Jerf = 2,5·5,8·1,85² = 50 cm⁴
Gewählt 2 ⌐ 60·60·8 mit 2·29,2 = 58,4 cm⁴ und F = 2·9,03 = 18,06 cm²
Für den Untergurt genügt 1 ⌐ 60·60·6 mit 6,91 cm²
Diagonale 3: Ferf = 1,3 cm² ; Jerf = 2,5·1,3·0,65² = 1,38 cm⁴
~~Es genügt für alle Diagonalen~~ [na czerwono:] Stab 3
ein ⌐ 50·50·5 mit 4,8 cm² und Jmin = 4,59 cm⁴
[na czerwono:] für Stab 2 u. 4 = 2 L 55·55·6
2. Hauptbinder I und II
Spannweite 7,20 m
Binderabstand 2,70 m
Volle Belastung, Wind und Schnee ergibt die gefährlichsten Stabkräfte
P1 = 315 + 595 = 910 kg [wartość przekreślona] P2 = 105 + 595 = 700 kg
[lewy margines:] Diagonale 4 und 2. Länge 2,15. Ferf = 2,5·2,8·2,15² = 32,35.
2 L 55·55·6
Karta 59 (_080)
Die durch Stab 5 des Gratbinders auf den Hauptbinder übertragene Auflagerkraft wurde
auf den Knotenpunkt des Obergurt-Untergurtes gleichmäßig verteilt angenommen.
180 kg (vom Walm)
P3 = 595 " (Fußfette)
850 " Auflager des Gratbinders
P4 = 850 kg ; P5 = P2 ; P6 = P1
A = B = ΣP/2 = 2848 kg
Durch die graphische Untersuchung ergaben sich als gefährlichste Stabkräfte:
Obergurt : +11500 kg Länge 1,40
Untergurt : +10400 " " 1,25
Diagonale 5: 4800 " " 1,10 [wartość poprawiana, odczyt niepewny]
" 3: -1150 " " 0,67
" 2: -220 " " 1,58
Dimensionierung: Obergurt Ferf = 11,5 cm² ; Jerf = 2,5·11,5·1,48² = 56,4 cm⁴
Es genügen 2 ⌐ 60·60·8 mit 2·29,2 = 58,4 und F = 2·9,03 = 18,06
Untergurt Ferf = 10,4 cm² ; Es genügt 1 ⌐ 65·65·9 mit 11 cm²
Karta 60 (_081) — zestawienie i podpisy
Diagonale 5: Ferf = 4,9 cm² ; Es genügt 1 ⌐ 60·60·6 mit 6,91 cm²
Diagonale 3: Ferf = 3,2 cm² ; Jerf = 1,15·2,5·0,67² = 1,29 cm⁴
Es genügt 1 ⌐ 45·45·5 mit F = 4,3 cm² und Jmin = 3,25 cm⁴
Zusammenstellung
Pos. | Stab | Länge in m | Zug kg | Druck kg | Ferf cm² | Jerf cm⁴ | Jvorh kg |
Profil | Fvorh cm² | Jvorh cm⁴
1. Fette U
1 | 1,4 | 0,60 | - | 2,7 | 2,4 | 2650 | ⌐ 50·50·5 | 3,75 | 4,59
2 | u.5 | 0,60 | 2700 | - | 2,7 | - | " | " | "
3 | 2 | 0,45 | 1000 | 100 | - | - | " | " | "
4 | 3 | 0,45 | - | 1 | 2,4 | 1000 | " | " | "
2. Gratbinder
5 | 0 | 1,85 | - | 5,8 | 50 | 5830 | ⌐ 70·70·10 | 17,1 | 58,5
6 | u1 | 1,75 | 5500 | 5,5 | - | - | ⌐ 70·70·8 | 10,6 | -
7 | 4 | - | 2810 | - | - | - | ⌐ 50·50·5 | 4,8 | -
8 | 3 | 0,65 | - | 1,3 | 138 | 1310 | ⌐ 50·50·5 | 4,8 | 4,59
3. Hauptbinder I und II
9 | 0,2 | 1,40 | |11,5 |56,4 |11500 | ⌐ 90·90·10 | 17,1 | 58,5
10 | u1 | |10400 |10,4 | - | - | ⌐ 70·70·8 | 10,6 | -
11 | 5 | | 4650 | 4,7 | - | - | ⌐ 60·60·6 | 6,91 | -
12 | 3 | | 1,1 | 129 |1150 | 1145 | ⌐ 45·45·5 | 4,3 | 3,25
13 | 2 | | 2200 | 2,2 | - | - | ⌐ 45·45·5 | 4,3 | -
[wartości tabeli częściowo nieczytelne — odczyt niepewny]
Zoppot, den 2. November 1909.
Schmidtke
Elbing, den 2. Novb. 1909.
R. Karstädt
Danzig-Lgf., den 3. November 1909.
Ing. H. Thieme [odczyt niepewny: Thiene?]
[czerwonym atramentem:]
Geprüft.
Zoppot, den 26. November 1909
[podpis:] Puchmüller
Stadtbaumeister
Komentarz
(a) Co przedstawia. Kompletne, siedmiostronicowe obliczenia statyczne stalowo-szklanego dachu świetlika (Lichthofdach) kamienicy Schulstr. 44 — konstrukcji przekrywającej dziedziniec/świetlik budynku. Dach jest czterospadowy (kopertowy; Walm — trójkątna połać szczytowa), o konstrukcji kratowej: wiązary główne I i II o rozpiętości 7,20 m w rozstawie 2,70 m, wiązar narożny (Gratbinder), płatwie górna O, dolna U i stopowa (Fußfette), szprosy w rozstawie 0,60 m, pokrycie szkłem zbrojonym gr. 10 mm .
(b) Skala. Nie dotyczy — dokument rachunkowy; rysunki (wykresy Cremony) na osobnym, zapowiedzianym w tekście „arkuszu badań grafostatycznych” — zob. uwagę 1 niżej.
(c) Autor / podpisy / pieczęcie. Trzy podpisy z trzech miast, w odstępie jednego dnia: - Schmidtke (Sopot, 2 XI 1909) — inwestor/właściciel, rentier August Schmidtke PRAWDOPODOBNE (co do imienia — na dokumencie samo nazwisko); - R. Karstädt (Elbląg, 2 XI 1909) — wykonawca konstrukcji stalowej; ta sama firma, która wg akt budowlanych wykonała świetlik i żelazne schody kręcone ; - inż. H. Thieme (Gdańsk-Wrzeszcz, 3 XI 1909) — inżynier, autor obliczeń; w aktach budowlanych także kierownik budowy PRAWDOPODOBNE (odczyt nazwiska; „Thiene?” możliwe). - Puchmüller, Stadtbaumeister — sprawdzenie 26 XI 1909, czerwonym atramentem (co do daty; nazwisko zgodne z odczytami z innych kart).
(d) Wersja. Projekt wykonawczy konstrukcji dachu świetlika, złożony po Nachtragu z 31 VIII 1909 i zatwierdzony 26 XI 1909 — a więc dokument z ostatniej fazy budowy kamienicy (budynek oddany do użytku w 1910 r.). Nie jest to ani projekt pierwotny 1908, ani rysunek powykonawczy PRAWDOPODOBNE — wynika z dat. Datowanie 2–3 XI 1909 wskazuje, że konstrukcję świetlika nad dziedzińcem przygotowywała w końcu 1909 r. firma R. Karstädt z Elbląga .
(e) Układ pomieszczeń. Nie dotyczy. Z wymiarów można odtworzyć geometrię świetlika: wiązary główne o rozpiętości 7,20 m, płatew dolna długości 4,80 m (8 pól po 0,60 m), bok podłużny 2,40 + 2,70 + 2,40 m — czyli rzut przekrycia ok. 7,2 × 7,5 m z wiązarami narożnymi i połaciami szczytowymi PRAWDOPODOBNE (rekonstrukcja z wymiarów).
Uwagi porządkowe. 1. Załącznik grafostatyczny: zapowiedziane „ein Blatt graphostatischer Untersuchungen” (arkusz wykresów Cremony) nie występuje wśród kart 54–60; odpowiada mu najpewniej arkusz „Statische Untersuchung des Lichthofdachs” (karta 25, materiały projektu) z tymi samymi siłami w prętach (np. −11 500 / +10 400 kg, −5830 / +5500 kg) PRAWDOPODOBNE. 2. Czerwony, podkreślony wyraz w lewym górnym rogu karty 54 to „Aktenexemplar” (egzemplarz aktowy) [po weryfikacji na skanie].
Osoby, daty, miejsca i instytucje w dokumencie
Osoby - Schmidtke — inwestor, podpis Sopot 2 XI 1909 . - R. Karstädt, Elbląg — wykonawca konstrukcji stalowej świetlika, podpis 2 XI 1909 . - Ing. H. Thieme, Gdańsk-Wrzeszcz (Danzig-Langfuhr) — inżynier, autor obliczeń, podpis 3 XI 1909 PRAWDOPODOBNE — odczyt nazwiska. - Puchmüller — Stadtbaumeister, sprawdzający 26 XI 1909 PRAWDOPODOBNE.
Daty - 1909-11-02 — podpisy inwestora (Sopot) i wykonawcy (Elbląg) . - 1909-11-03 — podpis inżyniera (Gdańsk-Wrzeszcz) . - 1909-11-26 — sprawdzenie przez policję budowlaną w Sopocie .
Adresy / oznaczenia - Zoppot, Schulstrasse 44, Grundbuchblatt 295 . - Elbląg (siedziba firmy Karstädt), Gdańsk-Wrzeszcz (biuro inż. Thieme) . - Paginacja archiwalna: karty 54–60.
Metryczka (dane opisu)
- Zbiór
- Plany i rysunki (Bauzeichnungen), APGoG 2,2288
- Pliki skanów
- 20210115_075.jpg, 20210115_076.jpg, 20210115_077.jpg, 20210115_078.jpg, 20210115_079.jpg, 20210115_080.jpg, 20210115_081.jpg
- Data (pełny zapis)
- 1909-11-03
- Hasła
- statyka, swietlik, lichthof, Karstadt, Thieme, Schmidtke, Puchmuller, projekt-1909, nachtrag
- Odczyt
- model Opus, 2026-08-23; weryfikacja na skanie: 2026-08-23 — zob. metoda